BAO NHIÊU TUỔI ĐƯỢC LẬP DI CHÚC? HƯỚNG DẪN LẬP DI CHÚC ĐỂ LẠI NHÀ ĐẤT CHO CON VÀ GIẢI QUYẾT TRANH CHẤP THỪA KẾ

Tư vấn pháp luật thừa kế – Luật sư Bùi Thị Mai | Công ty Luật Dragon

Tuy nhiên, không ít người vẫn băn khoăn: Bao nhiêu tuổi được lập di chúc? Người trẻ có được lập di chúc không? Cha mẹ có quyền để lại toàn bộ nhà đất cho một người con không? Nếu các thành viên trong gia đình không đồng ý với nội dung di chúc thì giải quyết tranh chấp như thế nào?

Theo tư vấn của Luật sư Bùi Thị Mai – Công ty Luật Dragon, việc lập di chúc đúng quy định pháp luật không chỉ giúp cá nhân thực hiện quyền định đoạt tài sản mà còn góp phần hạn chế mâu thuẫn, tranh chấp giữa những người thân trong gia đình.

1. Bao nhiêu tuổi được lập di chúc theo quy định pháp luật?

Theo Điều 625 Bộ luật Dân sự năm 2015, người thành niên có quyền lập di chúc để định đoạt tài sản của mình nếu đáp ứng điều kiện về năng lực và sự minh mẫn theo quy định pháp luật.

Cụ thể:

Người từ đủ 18 tuổi trở lên:

Có quyền tự lập di chúc nếu tại thời điểm lập di chúc minh mẫn, sáng suốt, không bị lừa dối, đe dọa hoặc cưỡng ép.

Người lập di chúc có thể quyết định để lại nhà đất, tiền tiết kiệm, tài sản kinh doanh hoặc những tài sản hợp pháp khác cho người mà mình mong muốn.

Người từ đủ 15 tuổi đến chưa đủ 18 tuổi:

Vẫn có quyền lập di chúc nhưng phải được cha, mẹ hoặc người giám hộ đồng ý về việc lập di chúc.

Đây là quy định đặc biệt nhằm bảo đảm quyền định đoạt tài sản của người chưa thành niên trong phạm vi pháp luật cho phép.

Người cao tuổi:

Pháp luật không quy định giới hạn tuổi tối đa để lập di chúc. Người 70, 80 hoặc 90 tuổi vẫn có thể lập di chúc nếu đáp ứng điều kiện về năng lực nhận thức, sự minh mẫn và tự nguyện.

Điều quan trọng không phải là người lập di chúc bao nhiêu tuổi mà là họ có đủ điều kiện pháp lý tại thời điểm lập di chúc hay không.

2. Lập di chúc để lại nhà đất cho con cần những điều kiện gì?

Cha mẹ có quyền lập di chúc để lại nhà đất cho một người con hoặc nhiều người con theo ý chí của mình.

Tuy nhiên, việc định đoạt tài sản phải bảo đảm đúng quy định pháp luật.

Thứ nhất, nhà đất phải thuộc quyền định đoạt hợp pháp của người lập di chúc.

Nếu căn nhà là tài sản riêng của cha hoặc mẹ thì người có quyền sở hữu có thể lập di chúc để lại tài sản đó.

Nếu nhà đất là tài sản chung vợ chồng thì mỗi người chỉ được định đoạt phần tài sản thuộc quyền của mình.

Ví dụ: Vợ chồng có một căn nhà trị giá 5 tỷ đồng, được xác định là tài sản chung. Về nguyên tắc, nếu mỗi người có một nửa quyền sở hữu thì người chồng chỉ được lập di chúc định đoạt phần tài sản thuộc mình, không thể tự ý để lại toàn bộ căn nhà cho một người con.

Thứ hai, xác định rõ người được hưởng di sản.

Trong di chúc cần ghi đầy đủ thông tin người được hưởng thừa kế, bao gồm họ tên và những thông tin cần thiết để xác định chính xác người nhận di sản.

Nếu có nhiều người con, cha mẹ cần ghi rõ mỗi người được hưởng tài sản nào hoặc tỷ lệ bao nhiêu.

Thứ ba, mô tả chính xác nhà đất được để lại.

Đối với bất động sản, nên ghi rõ:

• Địa chỉ nhà đất.

• Số thửa đất, tờ bản đồ.

• Diện tích đất.

• Mục đích và thời hạn sử dụng đất.

• Thông tin giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

• Phần quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng thuộc người lập di chúc.

Thứ tư, bảo đảm di chúc được lập tự nguyện và minh mẫn.

Đây là điều kiện quan trọng để di chúc có hiệu lực pháp luật.

Nếu có căn cứ cho rằng người lập di chúc bị ép buộc, lừa dối hoặc không còn khả năng nhận thức, di chúc có thể bị tranh chấp về tính hợp pháp.

3. Cha mẹ có được để lại toàn bộ nhà đất cho một người con không?

Đây là nguyên nhân phổ biến dẫn đến tranh chấp thừa kế trong nhiều gia đình.

Theo Điều 626 Bộ luật Dân sự năm 2015, người lập di chúc có quyền chỉ định người thừa kế, phân định phần di sản cho từng người, truất quyền hưởng di sản của người thừa kế và dành một phần tài sản để thờ cúng.

Như vậy, cha mẹ có quyền để lại toàn bộ phần tài sản thuộc quyền định đoạt hợp pháp của mình cho một người con, không nhất thiết phải chia đều cho tất cả các con.

Tuy nhiên, cần lưu ý quy định về người thừa kế không phụ thuộc vào nội dung di chúc tại Điều 644 Bộ luật Dân sự năm 2015.

Những người sau đây có thể vẫn được hưởng phần di sản bằng hai phần ba suất của một người thừa kế theo pháp luật nếu không được cho hưởng hoặc được hưởng ít hơn mức luật định:

• Con chưa thành niên.

• Cha, mẹ của người lập di chúc.

• Vợ hoặc chồng của người lập di chúc.

• Con thành niên không có khả năng lao động.

Trừ các trường hợp ngoại lệ theo quy định pháp luật.

Do đó, khi lập di chúc để lại nhà đất cho một người con, cha mẹ cần được tư vấn kỹ để tránh trường hợp di chúc bị tranh chấp do ảnh hưởng đến quyền lợi của những người thừa kế bắt buộc.

4. Những nguyên nhân thường dẫn đến tranh chấp di chúc thừa kế

Tranh chấp di chúc thường phát sinh sau khi người để lại tài sản qua đời. Một số nguyên nhân phổ biến gồm:

Di chúc bị cho là không hợp pháp

Người thân cho rằng người lập di chúc đã mất khả năng nhận thức, không minh mẫn hoặc bị người khác tác động khi ký di chúc.

Tranh chấp về chữ ký, điểm chỉ

Một số người thừa kế nghi ngờ chữ ký hoặc dấu vân tay trong di chúc không phải của người đã mất, từ đó yêu cầu giám định để xác định tính xác thực.

Tranh chấp do phân chia tài sản không đồng đều

Cha mẹ để lại nhà đất cho một người con nhưng những người con khác không đồng ý, cho rằng mình cũng có quyền được hưởng di sản.

Tranh chấp về tài sản chung và tài sản riêng

Một người lập di chúc để lại toàn bộ căn nhà cho con nhưng thực tế căn nhà là tài sản chung vợ chồng hoặc có phần quyền của người khác.

Xuất hiện nhiều bản di chúc khác nhau

Người đã mất lập nhiều bản di chúc tại những thời điểm khác nhau, nội dung phân chia tài sản không thống nhất.

Theo Điều 643 Bộ luật Dân sự năm 2015, nếu có nhiều bản di chúc đối với cùng một tài sản thì bản di chúc sau cùng có hiệu lực. Tuy nhiên, vẫn phải xem xét tính hợp pháp và phạm vi hiệu lực của từng bản di chúc.

5. Khi xảy ra tranh chấp di chúc thừa kế cần giải quyết như thế nào?

Khi các thành viên gia đình không thống nhất về việc phân chia nhà đất, cần xác định rõ nguyên nhân tranh chấp và thu thập tài liệu liên quan.

Các bước nên thực hiện:

1. Thu thập bản di chúc và những tài liệu liên quan đến việc lập di chúc.

2. Kiểm tra giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở.

3. Xác định tài sản riêng, tài sản chung của người chết.

4. Kiểm tra điều kiện hợp pháp của di chúc.

5. Xác định những người thuộc diện thừa kế bắt buộc.

6. Thương lượng, hòa giải nếu có khả năng thống nhất.

7. Khởi kiện tại Tòa án có thẩm quyền nếu tranh chấp không thể giải quyết bằng thỏa thuận.

Đặc biệt, cần lưu ý thời hiệu khởi kiện về thừa kế. Theo Điều 623 Bộ luật Dân sự năm 2015, thời hiệu yêu cầu chia di sản đối với bất động sản là 30 năm kể từ thời điểm mở thừa kế; thời hiệu yêu cầu chia di sản đối với động sản là 10 năm.

6. Luật sư Bùi Thị Mai tư vấn lập di chúc và giải quyết tranh chấp thừa kế

Với các vấn đề liên quan đến thừa kế, việc có luật sư tư vấn ngay từ khi lập di chúc sẽ giúp người dân hạn chế những sai sót về hình thức, nội dung và quyền định đoạt tài sản.

Luật sư Bùi Thị Mai – Công ty Luật Dragon tư vấn và hỗ trợ:

• Tư vấn bao nhiêu tuổi được lập di chúc.

• Soạn thảo di chúc để lại nhà đất cho con.

• Tư vấn phân chia tài sản giữa các con.

• Tư vấn di chúc tài sản chung vợ chồng.

• Tư vấn quyền thừa kế của con riêng, con chung, con nuôi.

• Rà soát tính hợp pháp của di chúc.

• Tư vấn công chứng, chứng thực và lưu giữ di chúc.

• Giải quyết tranh chấp di chúc thừa kế.

• Khởi kiện tranh chấp phân chia di sản nhà đất.

• Bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người thừa kế tại Tòa án.

7. Kết luận: Lập di chúc đúng pháp luật để bảo vệ tài sản và tránh tranh chấp gia đình

Lập di chúc là quyền của mỗi cá nhân, không phụ thuộc vào việc người đó đã già hay còn trẻ, miễn đáp ứng các điều kiện pháp luật.

Đối với những gia đình có nhà đất, tài sản giá trị hoặc nhiều người thừa kế, việc chuẩn bị di chúc từ sớm là giải pháp quan trọng để thể hiện ý chí phân chia tài sản.

Một bản di chúc rõ ràng, hợp pháp không chỉ bảo vệ quyền định đoạt tài sản của cha mẹ mà còn giúp con cháu hạn chế những mâu thuẫn, tranh chấp kéo dài.

Đừng đợi đến khi phát sinh tranh chấp mới tìm hiểu pháp luật thừa kế. Hãy chủ động lập di chúc và được luật sư tư vấn ngay từ đầu.