Mạng xã hội từng được kỳ vọng là không gian để con người kết nối, học hỏi, chia sẻ kiến thức và phát triển kinh doanh. Nhưng bên cạnh những giá trị tích cực, một vấn đề ngày càng đáng lo ngại là sự nổi tiếng của một số nhân vật được gắn với hình ảnh “giang hồ mạng”, thường xuyên xuất hiện với những nội dung gây sốc, khoe tiền, khoe quyền lực, sử dụng ngôn ngữ tục tĩu, cổ súy lối sống bất chấp pháp luật hoặc tạo dựng hình ảnh “anh chị” trên không gian mạng.

Sự việc Bùi Xuân Huấn, tức Huấn “Hoa Hồng”, bị khởi tố, bắt tạm giam trong tháng 8/2026 và Lê Văn Phú, tức Phú Lê, bị khởi tố một lần nữa khiến dư luận đặt câu hỏi: Vì sao những nhân vật có hình ảnh gây tranh cãi vẫn có thể thu hút lượng người theo dõi rất lớn? Và nguy cơ nào đang tồn tại đối với môi trường mạng xã hội, đặc biệt là trẻ em và thanh thiếu niên?

Theo Bộ Công an, ngày 10/8/2026, Bùi Xuân Huấn bị khởi tố và bị bắt tạm giam về tội “Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng”; ngày 14/8, cơ quan điều tra bổ sung quyết định khởi tố bị can đối với Huấn về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”. Cơ quan điều tra cho biết vụ án vẫn đang được tiếp tục điều tra mở rộng.

Đối với Phú Lê, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hà Nội đã khởi tố bị can, bắt tạm giam Lê Văn Phú; vợ của Phú Lê cũng bị khởi tố trong vụ án liên quan đến hoạt động kinh doanh, kế toán và hóa đơn.

Cần nhấn mạnh: khởi tố hoặc bắt tạm giam là các bước tố tụng, không đồng nghĩa với việc một người đã bị kết tội. Trách nhiệm hình sự cuối cùng phải được xác định bằng quá trình điều tra, truy tố và xét xử theo quy định pháp luật.

1. Vì sao “giang hồ mạng” lại thu hút người xem?

Một trong những đặc điểm của mạng xã hội hiện nay là nội dung càng gây tranh cãi càng dễ thu hút sự chú ý.

Một video nói chuyện bình thường có thể chỉ nhận được vài nghìn lượt xem. Nhưng một video có cảnh cãi vã, thách thức, khoe tiền, khoe xe, sử dụng ngôn ngữ gây sốc hoặc tạo ra một cuộc tranh luận gay gắt lại có thể nhanh chóng đạt hàng trăm nghìn, thậm chí hàng triệu lượt xem.

Thuật toán của các nền tảng thường ưu tiên những nội dung có mức độ tương tác cao. Người dùng càng bình luận, tranh luận, chia sẻ hoặc xem lâu thì nội dung càng có khả năng tiếp cận thêm nhiều người.

Từ đó hình thành một vòng lặp:

Gây sốc → nhiều người xem → nhiều bình luận → được đề xuất nhiều hơn → càng nổi tiếng → càng có nhiều người tò mò theo dõi.

Điều nguy hiểm là lượt xem rất dễ bị nhầm với giá trị.

Một người có hàng triệu lượt theo dõi không đồng nghĩa với việc người đó có kiến thức đúng đắn, có nhân cách đáng noi theo hay có quyền lực xã hội chính đáng.

2. Nguy cơ “bình thường hóa” hình ảnh giang hồ

Một trong những tác hại lớn nhất là quá trình bình thường hóa những hành vi vốn không nên được coi là bình thường.

Khi một nhân vật liên tục xuất hiện trên mạng với hình ảnh mạnh mẽ, nhiều tiền, nhiều người vây quanh, nói chuyện theo kiểu “anh chị”, giải quyết mâu thuẫn bằng đe dọa hoặc bạo lực, một bộ phận người trẻ có thể bắt đầu nhìn những hình ảnh đó như một biểu tượng của sự thành công.

Đáng lẽ xã hội phải đặt câu hỏi:

Người đó đạt được thành công bằng cách nào? Giá trị họ mang lại cho cộng đồng là gì?

Nhưng trên mạng xã hội, câu hỏi đôi khi lại trở thành:

“Người này có bao nhiêu tiền?”

“Có bao nhiêu người theo?”

“Tại sao người này được nhiều người nể?”

Khi tiền bạc, sức mạnh và mức độ nổi tiếng được đặt cao hơn tri thức, đạo đức và pháp luật, hệ thống giá trị của một bộ phận người trẻ có thể bị đảo lộn.

3. Tác động đặc biệt lớn đối với trẻ em và thanh thiếu niên

Trẻ em và thanh thiếu niên đang ở giai đoạn hình thành nhân cách, thế giới quan và hệ thống giá trị.

Các em có thể chưa đủ khả năng phân biệt rõ:

• Nội dung giải trí và nội dung định hướng hành vi.
• Người nổi tiếng và người có năng lực thực sự.
• Hình ảnh được dàn dựng và cuộc sống thực tế.
• Quan điểm cá nhân và chuẩn mực pháp luật.
• Thành công thật sự và sự giàu có được phô diễn trên mạng.

Một báo cáo được Báo Nhân Dân dẫn lại cho biết gần 17% thanh niên Việt Nam trong khảo sát năm 2025 sử dụng internet và mạng xã hội từ 8 giờ mỗi ngày trở lên. Điều này cho thấy mạng xã hội có thể chiếm một phần rất lớn trong đời sống của người trẻ.

Nếu mỗi ngày một người trẻ liên tục tiếp xúc với nội dung đề cao bạo lực, tiền bạc, sự nổi tiếng bằng mọi giá hoặc thái độ coi thường chuẩn mực xã hội, những thông điệp đó có thể dần trở thành thứ quen thuộc.

Nguy hiểm nhất không phải là một video riêng lẻ.

Nguy hiểm là việc tiếp xúc lặp đi lặp lại.

4. “Nhiều người ủng hộ” không có nghĩa là hành vi đúng

Đây là một vấn đề cần đặc biệt lưu ý.

Một nhân vật có hàng triệu người theo dõi có thể tạo cảm giác rằng:

“Đông người thích người này, vậy chắc người này phải đúng.”

Nhưng đó là một ngụy biện rất phổ biến.

Số lượng người theo dõi chỉ phản ánh mức độ chú ý của cộng đồng tại một thời điểm. Nó không phải là giấy chứng nhận về đạo đức, pháp luật hay năng lực.

Một nội dung có thể nhận hàng trăm nghìn lượt thích vì gây cười.

Một nội dung khác có thể nhận hàng trăm nghìn bình luận vì gây tranh cãi.

Thậm chí có những người vào bình luận chỉ vì tò mò hoặc phản đối.

Do đó, không thể lấy lượt xem, lượt thích hoặc số người theo dõi để kết luận rằng “đa số xã hội ủng hộ” một nhân vật hay một lối sống.

Điều cần quan tâm là nội dung đó đang tác động như thế nào đến nhận thức và hành vi của người xem.

5. Nguy cơ biến người vi phạm pháp luật thành “người nổi tiếng”

Một trong những nghịch lý đáng suy nghĩ của mạng xã hội là:

Có người càng gây tranh cãi thì càng nổi tiếng.

Sự nổi tiếng lại tạo ra khả năng kiếm tiền.

Có người bán hàng.

Có người livestream.

Có người quảng cáo.

Có người xây dựng thương hiệu cá nhân.

Có người tận dụng lượng người theo dõi để kinh doanh hoặc tạo ảnh hưởng.

Vì vậy, nếu xã hội không có cách nhìn tỉnh táo, một người từng nhiều lần gây tranh cãi vẫn có thể tiếp tục được chú ý, thậm chí được xem như một “thần tượng”.

Trong thông tin chính thức về vụ án Huấn “Hoa Hồng”, Bộ Công an cho biết cơ quan điều tra xác định các đối tượng đã lợi dụng ảnh hưởng trên không gian mạng thông qua hoạt động bán hàng online, hoạt động từ thiện và mua bán tài sản để thực hiện các hành vi bị điều tra.

Điều này đặt ra một bài học lớn:

Danh tiếng trên mạng có thể trở thành một loại tài sản.

Và khi danh tiếng được sử dụng để tác động đến hành vi, quyết định hoặc lòng tin của hàng nghìn, hàng triệu người, trách nhiệm xã hội của người tạo ảnh hưởng càng lớn.

6. Mạng xã hội có thể tạo ra “hiệu ứng đám đông”

Một người bình thường khi xem một nội dung gây tranh cãi có thể chưa có quan điểm rõ ràng.

Nhưng khi nhìn thấy hàng nghìn bình luận cùng một chiều, họ rất dễ bị ảnh hưởng.

Ví dụ:

“Cả triệu người theo dõi, chắc người này phải giỏi.”

“Ai cũng nói tốt, chắc thông tin này đúng.”

“Nhiều người bênh vực như vậy thì chắc pháp luật đang làm quá.”

Đó chính là hiệu ứng đám đông.

Nó đặc biệt nguy hiểm khi liên quan đến các vấn đề pháp luật.

Bởi pháp luật không được quyết định bằng số lượng lượt thích.

Một hành vi đúng hay sai phải được đánh giá dựa trên quy định pháp luật và chứng cứ, không dựa trên số người đứng về phía nào trên mạng xã hội.

7. Nguy cơ đối với văn hóa ứng xử trên không gian mạng

Một số nội dung của “giang hồ mạng” còn góp phần làm gia tăng cách giao tiếp cực đoan:

• Chửi bới thay cho tranh luận.
• Đe dọa thay cho đối thoại.
• Công kích cá nhân thay cho phản biện.
• Khoe sức mạnh thay cho chứng minh năng lực.
• Dùng đám đông để gây áp lực lên người khác.

Nếu những hành vi đó được cổ vũ, mạng xã hội sẽ ngày càng trở thành nơi mà ai nói lớn hơn, gây sốc hơn thì người đó được chú ý hơn.

Đây là điều rất nguy hiểm đối với trẻ em.

Một đứa trẻ cần được dạy rằng khi xảy ra mâu thuẫn, cách giải quyết đúng là đối thoại, tìm người lớn hỗ trợ, sử dụng pháp luật và các cơ chế giải quyết tranh chấp phù hợp.

Không phải:

“Ai mạnh hơn thì người đó thắng.”

8. Tác hại không chỉ nằm ở người trẻ

Không nên cho rằng đây chỉ là vấn đề của thanh thiếu niên.

Người trưởng thành cũng có thể bị ảnh hưởng bởi hiện tượng thần tượng hóa nhân vật trên mạng.

Một người có lượng người theo dõi lớn có thể tác động đến:

hành vi mua hàng, quan điểm xã hội, cách nhìn về pháp luật, cách ứng xử với người khác và thậm chí quyết định tài chính.

Khi một nhân vật sử dụng danh tiếng để tạo niềm tin, mọi phát ngôn đều có thể tạo ra hậu quả ngoài đời thực.

Vì vậy, trách nhiệm không chỉ thuộc về người sáng tạo nội dung.

Nó còn thuộc về:

nền tảng mạng xã hội – người dùng – gia đình – nhà trường – cơ quan quản lý – và toàn xã hội.

9. Đừng biến vụ án thành một “show giải trí”

Khi một người nổi tiếng bị bắt, mạng xã hội thường lập tức bùng nổ.

Hình ảnh bị bắt được chia sẻ.

Video cũ được đào lại.

Những câu nói trước đây được cắt ghép.

Hàng nghìn bình luận xuất hiện.

Có người chế giễu.

Có người bênh vực.

Có người phán xét.

Thậm chí có người biến vụ án thành nội dung câu view.

Đây cũng là một vấn đề đáng lo ngại.

Một vụ án hình sự không phải là một chương trình giải trí.

Đằng sau mỗi vụ án là con người, gia đình, người bị hại, người liên quan và những hậu quả pháp lý thực tế.

Đặc biệt, cần tôn trọng nguyên tắc suy đoán vô tội. Một người bị bắt hoặc bị khởi tố không đồng nghĩa với việc người đó đã bị Tòa án kết tội.

Vì vậy, khi chia sẻ thông tin về các vụ án đang điều tra, người dùng mạng xã hội cần tránh đưa ra những kết luận vượt quá thông tin chính thức.

10. Bài học dành cho giới trẻ

Điều quan trọng nhất không phải là cấm giới trẻ sử dụng mạng xã hội.

Điều quan trọng là dạy giới trẻ sử dụng mạng xã hội một cách thông minh.

Hãy đặt ra những câu hỏi trước mỗi nội dung:

Người này đang nói điều gì?

Thông tin có nguồn đáng tin cậy không?

Có bằng chứng hay chỉ là lời kể?

Người này đang cung cấp kiến thức hay chỉ đang tạo tranh cãi?

Nếu bắt chước hành vi này ngoài đời, hậu quả sẽ là gì?

Tôi đang theo dõi vì thật sự ngưỡng mộ hay chỉ vì tò mò?

Đặc biệt, đừng đánh giá một con người chỉ bằng:

xe sang – quần áo đắt tiền – tiền mặt – nhà đẹp – lượt xem – số người theo dõi.

Giá trị của một con người không nằm ở những thứ được phô diễn trên màn hình.

11. Gia đình và nhà trường cần làm gì?

Cha mẹ không nên chỉ nói:

“Không được xem những người đó.”

Bởi càng cấm tuyệt đối, trẻ càng có thể tò mò.

Thay vào đó, cha mẹ nên cùng con phân tích nội dung.

Hãy hỏi:

“Con thấy điều gì hay ở video này?”

“Con nghĩ hành vi đó có đúng không?”

“Nếu người đó làm như vậy ngoài đời thì có thể xảy ra chuyện gì?”

Qua những câu hỏi như vậy, trẻ sẽ dần hình thành khả năng tự đánh giá thông tin.

Nhà trường cũng cần tăng cường giáo dục kỹ năng số, kỹ năng nhận diện thông tin sai lệch, kỹ năng ứng xử trên mạng và kiến thức pháp luật cơ bản.

Bởi trong thời đại hiện nay, biết đọc và biết viết thôi chưa đủ.

Một người trẻ còn phải biết:

đọc thông tin – kiểm chứng thông tin – hiểu hậu quả – và chịu trách nhiệm với nội dung mình chia sẻ.

12. Người dùng mạng xã hội cũng có trách nhiệm

Mỗi lượt xem là một tín hiệu.

Mỗi lượt chia sẻ có thể đưa nội dung đến hàng trăm người khác.

Mỗi bình luận có thể góp phần làm một nhân vật nổi tiếng hơn.

Vì vậy, người dùng cần hiểu:

Chúng ta không chỉ là người xem. Chúng ta cũng đang góp phần quyết định nội dung nào được lan truyền.

Nếu cộng đồng liên tục tương tác với nội dung độc hại, nền tảng sẽ tiếp tục có lý do để phân phối nội dung đó.

Ngược lại, nếu người dùng ưu tiên kiến thức, giáo dục, pháp luật, kỹ năng sống và những giá trị tích cực, môi trường mạng cũng sẽ thay đổi theo.

13. Đừng để “nổi tiếng” trở thành phần thưởng cho hành vi lệch chuẩn

Có lẽ bài học lớn nhất từ hiện tượng “giang hồ mạng” là:

Xã hội cần thay đổi cách trao phần thưởng cho sự nổi tiếng.

Một người làm khoa học, giáo viên giỏi, bác sĩ tận tâm, kỹ sư sáng tạo hay người lao động làm việc tử tế có thể không tạo ra những video hàng triệu lượt xem.

Nhưng giá trị họ mang lại cho xã hội lại rất lớn.

Trong khi đó, một video gây sốc có thể đạt hàng triệu lượt xem chỉ sau vài giờ.

Nếu xã hội chỉ trao sự chú ý cho những gì gây sốc, chúng ta đang vô tình tạo động lực cho người khác tiếp tục tạo ra nội dung gây sốc.

Lượt xem không nên là thước đo duy nhất của giá trị.

KẾT

Việc Huấn “Hoa Hồng” bị khởi tố, bắt tạm giam và Phú Lê bị khởi tố trong tháng 8/2026 là những sự việc đang được cơ quan chức năng xử lý theo quy định pháp luật.

Nhưng bên cạnh câu chuyện pháp lý của từng cá nhân, xã hội cần nhìn rộng hơn vào hiện tượng thần tượng hóa, bình thường hóa và thương mại hóa hình ảnh “giang hồ mạng”.

Điều đáng lo không phải chỉ là một người nổi tiếng trên mạng.

Điều đáng lo là khi một bộ phận người trẻ bắt đầu tin rằng nổi tiếng quan trọng hơn tử tế, nhiều tiền quan trọng hơn chính trực, được nhiều người theo dõi quan trọng hơn có năng lực và “có số má” quan trọng hơn sống đúng pháp luật.

Mạng xã hội không tự nhiên trở nên độc hại.

Nó độc hại khi những nội dung độc hại liên tục được xem, chia sẻ, bình luận và cổ vũ.

Vì vậy, mỗi người dùng đều có thể góp phần thay đổi môi trường mạng bằng một hành động rất đơn giản:

Đừng biến người có hành vi lệch chuẩn thành thần tượng chỉ vì họ nổi tiếng.

Đừng nhầm lượt xem với giá trị.

Đừng nhầm sự giàu có được phô diễn với thành công.

Và quan trọng nhất:

HÃY DẠY GIỚI TRẺ CÁCH SUY NGHĨ, THAY VÌ CHỈ DẠY CÁC EM NÊN XEM GÌ.

Một xã hội văn minh không được đo bằng việc có bao nhiêu người nổi tiếng trên mạng.

Mà được đo bằng việc chúng ta đang tôn vinh ai, đang lan truyền điều gì và đang để thế hệ trẻ học theo những giá trị nào.

#GiangHoMang #HuấnHoaHồng #PhúLê #MangXaHoi #GioiTre #VanHoaMang #AnToanMang #KyNangSo #PhapLuat #GiaoDucGioiTre